Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk ulusal bankası olan ve geçtiğimiz yıl 100.yılını kutlayarak bir asrı geride bırakan T. İş Bankası’nın kurumsal kimliğini temsil eden vizyon ve hedefleri arasında bankayı yönlendiren temel ortak değer; çalışanlar arasındaki dayanışma ve güvenin sonucu olan liderliği, kolektif bilgeliği ve müşterilerine güvenilir hizmet etme biçimidir. İş Bankası’na göre, en başından itibaren daha yüksek ve sürdürülebilir kurumsal performans, yalnızca hissedar odaklı kurumsal yönetim mekanizmalarıyla açıklanamaz. Bunlar, bir kurumun değerleri, kültürü ve ortaya koyduğu vizyonu ve tanımladığı misyonuyla ortaya çıkar. Kültürü, ortak değerler ve normlar sistemi olarak tanımladığımızda da bu yaklaşım, çalışanları İş Bankası’nın en önemli ve değerli varlığı haline getiren bir anlayışa yol açar. Bu argümana uygun olarak, tüm çalışanlar İş Bankası için yüksek potansiyele sahip bireysel yeteneklerdir ve bankanın kendi yeteneğini münhasıran değerlendirme, oluşturma ve geliştirme konusunda çok nadir bir niteliği vardır.

Bir asırlık tarihi boyunca İş Bankası’nın insan kaynaklarına ilişkin vizyonu değişmedi, İş Bankası’ndaki tüm çalışanlar kariyerlerine giriş seviyesi pozisyonlarda başlıyor ve şirketimizin hiyerarşik yapısında yükseliyorlar. İş Bankası stratejik olarak yeni mezunları işe alıyor ve onları geleceğin liderleri olarak şirket içinde yetiştiriyor. Üst yönetim rolleri de dâhil olmak üzere tüm yöneticilik pozisyonları, İş Bankası’nda kariyerlerine giriş seviyesi pozisyonlarda başlayan kişiler tarafından dolduruluyor. İşe alınan her kişi, organizasyon içinde gelecekteki liderlik rolleri için potansiyel bir yönetici olarak görülüyor.

Bu nedenle, doğru çalışanı seçme, sonrasında da doğru yetkinliklerle donatma ve geliştirme, bankanın yakın ve gelecekteki performansı için hayati önem taşır.

İş Bankası, çalışanlarını en değerli sermayesi olarak nitelendirmektedir. Bu anlayış, çalışanlarını geleceğe hazırlamak konusundaki başarısını, bankanın sürdürülebilir kurumsal performansının en önemli belirleyicisi haline getirmektedir.

Tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de dijital dönüşüm, yapay zekâ, otomasyon ve küresel değişimler, iş dünyasının ve bireysel kariyerlerin geleceğini şekillendiriyor. Geleneksel yetkinliklerin yerini, değişen dünyaya hızla uyum sağlayabilen ve uzun vadede geçerliliğini koruyacak “geleceğe dayanıklı yetkinlikler” alıyor. Geleceğin iş dünyasında varlık göstermek, öğrenmeye yönelik proaktif bir yaklaşım ve ortaya çıkan teknoloji trendlerine ilişkin keskin bir farkındalık ve benimseme gerektirir.

Farklı kaynaklarda gelecekte iş gücünün taşıması beklenen kritik yetkinliklere dair yapılan araştırmaların sonuçlarını incelediğimizde esasen hemen hepsinde ortak olarak işaret edilen şu yetkinlikler karşımıza çıkmaktadır:

Eleştirel düşünme	Yaratıcılık ve yenilikçilik
Dijital okuryazarlık ve teknoloji kullanımı	Değişime açık olma
İletişim ve ilişki kurma	İnsan odaklı liderlik
Adaptasyon ve esneklik	Duygusal zekâ
Belirsizlikle başaçıkabilme	İş birliği ve kültürel zekâ
Karmaşık problem çözme	Ömür boyu (sürekli) öğrenme

Geleceğin iş dünyasında etkin bir oyuncu olabilmek için kritik önem atfedilen bu yetkinlikler esasen sektör, iş kolu, piyasa, kurum, ülke bağımsız “evrensel” olarak nitelendirilebilecek mahiyet taşımakla birlikte, bir kurumun insan kaynakları süreçlerinde esas teşkil etmek üzere belirlenecek yetkinlik setinin ancak o kurumun misyonu, vizyonu, kültürü ve değerleri ile hizalanmış olması durumunda hedefe etkin bir şekilde hizmet edebileceğine inanıyoruz.

İş Bankası olarak biz bu evrensel yetkinlikleri, kendi kurum stratejimiz, dinamiklerimiz, kültürümüz ve değerlerimiz doğrultusunda önceliklendirmek ve uyarlamak suretiyle bankamız DNA’sına uygun kendi “geleceğe dayanıklı yetkinlik setimizi” tanımladık ve tüm İK süreçlerimizi bu hedef yetkinlikler üzerinde kurguladık.

Yöneticilerin kurum içerisinden yetiştirildiği İş Bankası’nda kurumumuza özgün hale getirdiğimiz bu yetkinlikler; çalışanların işe alım aşamasından başlamak üzere, eğitim-gelişim süreçlerinin tasarlanması, performans yönetimi sistemimiz ile entegre hale getirilmesi, terfi süreçlerinde karar destek mekanizması olarak kullanılması ve böylece kurumun gelecekteki liderlik rolleri için uygun çalışanların seçilmesi aşamaları olmak üzere insan kaynakları ile ilgili süreçlerimizi üzerinde kurguladığımız en önemli yapı taşlarından bir tanesini oluşturmaktadır.

Geleceğin iş modeli kapsamında ve bankamızın stratejik hedefleri doğrultusunda bu hedefleri hayata geçirecek insan kaynağımızın ihtiyaç duyacağı yetkinlik/beceri gelişimini ve dönüşümünü, kendi “geleceğe dayanıklı yetkinlik setimizi” üzerine kurguladığımız 5 ana faaliyet başlığı altında şekillendireceğimiz aksiyonlar vasıtasıyla sağlayacağız.

1. Eğitim/Gelişim uygulamaları

İş Bankası olarak stratejik hedeflerimiz doğrultusunda çalışanlarımızı gerekli becerilerle ve yetkinliklerle donatmak ve mesleki/kişisel gelişimlerini sürekli kılmak amacıyla kapsamlı yatırımlar yapıyoruz. Çalışanlarımıza hem teknik bilgi ve becerilerini, hem de yetkinlik donanımlarını geliştirebilmek amacıyla, rol, unvan, görev tanımı bazında özelleştirilmiş şekilde; öğrenen odaklı ve kişiselleştirilmiş olarak sunmak anlayışıyla öncü teknolojileri kullanarak tasarladığımız çok sayıda eğitim ve gelişim programları ile akademiler sunuyoruz.

Çalışanlarımızı geleceğin yetkinlikleri ile donatmak ve işgücümüzü bu anlamda geleceğe hazır hale getirmek amacını taşıyan eğitim-gelişim faaliyetlerinin tasarımı ve sunulması, eğitim aktivitelerimiz altında en öncelikli odaklarımızdan bir tanesini oluşturmaktadır. Bu kapsamda üniversiteler iş birliğiyle düzenlenen İnovasyon Akademileri, veri okuryazarlığının geliştirilmesi ve yetenek dönüşümünü destekleyerek analitik ve dijital roller için potansiyelin açığa çıkarılması amacıyla hayata geçirilen Veri Analitiği Gelişim Programları, dijital yetkinliği odağına alan Dijital Akademi Programları, modern dijital oyun mekanikleri gözetilerek geliştirilen öğrenme oyunları, çalışanlarımızın kurumumuza özgü “geleceğe dayanıklı yetkinlikleri” arasında önemli bir önceliğe sahip olan dijital okur-yazarlık ve teknoloji kullanımı hususunda desteklenmesini amaçlamaktadır.

İş Bankası çalışanlarının banka ağı dışından da 7/24 erişebildiği dijital eğitim platformu olan “öğrenme dünyası” aracılığıyla da çalışanlarımız mesleki ve kişisel gelişimlerine katkı sağlamak amacıyla geniş yelpazede sunulan hem teknik, hem de teknik olmayan çok sayıda içeriklerden yararlanabilmekte.

Geleceğin becerilerine uyum sağlamak ve rekabet avantajı elde etmek için sürekli öğrenmeye, sürekli gelişime ve inovasyona odaklanmaya kararlıyız!

2. Ölçme/Değerlendirme faaliyetleri

Daha önce de belirtildiği gibi, yeni mezunları işe alarak onları şirket içinde geleceğin liderleri olarak geliştiren İş Bankası için yöneticileri bankanın dışından transfer etmek bir seçenek değildir. Bu nedenle, bu çalışanların seçimi ve geliştirilmesi, bankanın yakın ve gelecekteki performansı için hayati önem taşır ve bu çalışanların yetkinlikler aracılığıyla potansiyellerinin ölçümlenmesi amacıyla icra edilen değerlendirme faaliyetini, banka için önemli bir görev haline getirir.

15 yılı aşkın süredir işe alım süreçlerimizde değerlendirme merkezi uygulamalarını etkin bir şekilde kullandığımız için bu konuda oldukça deneyimli olduğumuzu söyleyebiliriz. Başlangıç ​​noktamız, şirketimizle ilgili pozisyonlarda başarılı bir performans sağlayacak yetkinliklere sahip doğru adayları doğru iş tanımlarıyla eşleştirmekti. Zamanla, bu süreçlerin başarısı, hedef pozisyonlara doğru çalışanları terfi ettirmek için bir karar destek mekanizması olarak kullanılması amacıyla değerlendirme uygulamalarının yaygınlaştırılmasını beraberinde getirdi. Sonrasında ise çalışanlarımızı kariyer yolculuklarında destekleme fikrini yarattı ve bu hedef doğrultusunda gelişim merkezi süreçleri de etkin şekilde uygulanmaya başladı. Tüm bu değerlendirme ve gelişim merkezi süreçlerinde ise çalışanlarımızda ölçümlemeyi ve geliştirmeyi hedeflediğimiz ortak yetkinliklerin de esasen konjonktür ve ihtiyaçlar doğrultusunda dönemsel olarak revize ettiğimiz “geleceğe dayanıklı yetkinlik setleri” olduğunu söyleyebiliriz.

Böylece yalnızca işe alımı iyileştirme bağlamında değil, aynı zamanda etkili terfi kararları almak ve kurumsal yetenekleri, beceri boşluklarını ve yönetim gücünü ölçmek için de yeterliliklerin değerlendirilmesi amacına hizmet edecek şekilde uygulanan değerlendirme ve gelişim merkezi süreçleri İş Bankası’ndaki yetenek yönetimi işlevi için hayati bir araç haline gelmiştir.

Bu süreçler, çalışanların kurum tarafından gerçekten ihtiyaç duyulan yetkinliklere göre değerlendirilmesini sağladı ve hedefli bir şekilde gelişimlerini destekledi. Ayrıca, aday oldukları pozisyonlara hazırlıklı hale gelmeleri için yatırımlar yapıldı. Zamanla, bu yaklaşımın çalışanların doğru pozisyonlara yerleştirilmesini ve ihtiyaç duydukları becerileri geliştirmelerini sağlamak suretiyle kurum içinde yüksek performans kültürü oluşturmada önemli bir unsur olarak hizmet edeceğini öngörüyoruz.

3. Performans yönetimi uygulamaları

İş Bankası olarak çalışanlarımızın sahip olmalarını beklediğimiz hedef yetkinlik setimiz, 2023 yılında tüm unsurlarıyla yenilediğimiz performans yönetim sistemimizin de kurgusunun temelini oluşturdu. Yeni performans yönetimi sistemimiz bu haliyle olumlu/olumsuz performansı belirgin olarak ayrıştıracak, olumlu performansı ödüllendirecek, yüksek performans kültürünü yerleştirecek ve bankamızın stratejik ve dönemsel hedeflerine hizmet eden bir araç olarak katkı sağlayacak nitelik kazanmıştır.

4. Yönetici geliştirme programları

Henüz yöneticiliğe aday oldukları aşamalardan başlamak üzere çalışanlarımızın ihtiyaçları doğrultusunda özelleştirilmiş şekilde tasarlanan geniş kapsamlı eğitim programları vasıtasıyla ihtiyaç duydukları teknik donanımın ve yöneticilik yetkinliklerinin gelişiminin sağlanması hedeflenmekte.

Bu gelişim programları özellikle yönetim becerileri ve liderlik modüllerini merkeze alacak şekilde kurgulanmakta, bankamızın stratejik önceliklerine uygun olarak yapılandırılmış bir mentorluk ve yönetici koçluğu uygulamaları ile de desteklenmektedir.

5. Liderlik programları

Hızlı değişen ve belirsizlikle dolu günümüz iş dünyasında, organizasyonların sürdürülebilir başarısı için kritik öneme sahip etmenlerden biri şüphesiz liderliktir. Hem mevcut yöneticilerin hem de geleceğin liderlerinin ihtiyaç duyulan alanlarda yetkinlik gelişimlerinin doğru biçimde desteklenmesi, son dönemde daha da belirgin bir gereksinim olarak öne çıkmaktadır.

Belirsizlik ve kriz yönetimini zorunlu kılan gelişmeler, dijitalleşme, otomasyon ve yapay zekânın etkisiyle dönüşen iş dünyasının ve müşterilerinin dinamikleri; Covid-19 pandemisi sonrasında yaygınlaşan yeni iş modelleri ile tüm bu unsurların çalışan beklentilerine yansımaları, liderler için sürekli gelişimi zorunlu kılan başlıca ihtiyaçlar olarak ortaya çıkmaktadır. 

İş Bankası, sürdürülebilir, nitelikli ve katma değerli büyümesinin kritik bileşeni olan liderlik dönüşümünü ve gelişimini desteklemek, yönetici ve yönetici adaylarını kritik/değer yaratan rollerde görevlendirmek, çalışanlarını gelecekteki liderlik rollerine daha güçlü hazırlamak, güçlü ve gelişime açık yönlerine ilişkin farkındalıklarını artırarak liderlik yetkinliklerini ileri taşımak ve bu çalışanlarını geleceğin yetkinlikleri ile donatmak hedefiyle, yeni nesil liderlik becerilerini odağına alan “Bugün ve Gelecekte Liderlik”, “Liderlikte Sürekli Gelişim”, “Lider Kadınlar” gibi birçok program sunmaktadır. Bu eğitim programlarında gelişim yolculuğunu zenginleştiren koçluk ve mentorluk uygulamaları, seminerler, çalıştaylar vb. gelişim imkânlarından da faydalanılmaktadır.

Sonuç

İş Bankası gibi tüm yöneticilerini kendi içerisinden yetiştiren ve seçen bir kurum için çalışanları en önemli ve değerli sermayesini oluşturmaktadır.

Bu argümana uygun olarak, İş Bankası’nın onları sürdürülebilir büyüme ve bankanın başarısının temel belirleyicileri olan yüksek performanslı yöneticiler olarak yetiştirebilmesi ve geliştirmesi en önemli önceliğini oluşturmaktadır. Bankamız bu hedef doğrultusunda organizasyonel performansı yönlendirecek iş stratejisini sunmak amacıyla hangi becerilerin, yetkinliklerin ve rollerin gerekli olduğunu doğru bir şekilde tanımlamak için kendi kurum kültürü, değerleri, dinamikleri ve stratejisi ile hizalanmış “geleceğe dayanıklı yetkinlikleri” kılavuz olarak kabul eder.

Doğru adayların kuruma dâhil edilmesi aşamasından başlamak üzere, çalışanların eğitilmesi ve geliştirilmesi, performanslarının doğru olarak ölçülmesi ve takip edilmesi, doğru çalışanların doğru rollerde görevlendirilmesi ve doğru çalışanların terfi ettirilmesi gibi insan kaynağının bugünü ve geleceğini tasarlamak amacıyla yürüttüğü tüm süreçleri bu yetkinlikler üzerinde kurgulamakta ve geleceğin çalışanları ile geleceğin bankası olma yolunda ilerlemektedir.